Κατάλληλη η χορτοφαγική διατροφή για όλες τις ηλικίες σύμφωνα με την Αμερικανική Εταιρεία Διαιτολογίας.

Η Αμερικανική Εταιρεία Διαιτολογίας (American Dietetic Association, ADA) εξέδωσε την τελευταία επίσημη θέση σε ότι αφορά τις χορτοφαγικές (vegetarian) και τις αποκλειστικά χορτοφαγικές (vegan) δίαιτες.

Το πρώτο συμπέρασμα που προκύπτει είναι πως μια τέτοια διατροφή είναι υγιεινή, διατροφικά επαρκής και μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη και θεραπεία αρκετών ασθενειών, εάν είναι καλά σχεδιασμένη. Υπό αυτό το πρίσμα, μια χορτοφαγική δίαιτα (vegetarian) κρίνεται κατάλληλη για όλες τις ηλικίες και ιδιαιτερότητες σε ένα πλυθησμό, περιλαμβάνοντας την περίοδο της κύησης, γαλουχίας, προχωρημένης βρεφικής ηλικίας, σχολικής ηλικίας, εφηβείας, ακόμα και για τους αθλητές.

Μια χορτοφαγική διατροφή ορίζεται ως αυτή που δεν περιλαμβάνει το κρέας (συμπεριλαμβανομένων των πτηνών) ή τα θαλασσινά, ή τα προϊόντα που περιέχουν αυτά τα τρόφιμα. Η παρούσα επίσημη θέση αναθεωρεί τα τρέχοντα στοιχεία για βασικές θρεπτικές ουσίες που -θεωρητικά- εκλείπουν στους χορτοφάγους, δηλαδή σε ότι αφορά στην πρωτεΐνη, τα ω-3 λιπαρά οξέα, το σίδηρο, τον ψευδάργυρο, το ιώδιο, το ασβέστιο, και τις βιταμίνες D και B12. Μια χορτοφαγική λοιπόν διατροφή μπορεί να καλύψει τις τρέχουσες συστάσεις για τις παραπάνω θρεπτικές ουσίες.

Σε μερικές περιπτώσεις βέβαια, τα συμπληρώματα ή τα ενισχυμένα τρόφιμα μπορούν να παρέχουν τις χρήσιμες ποσότητες βασικών θρεπτικών ουσιών, όταν η δίαιτα αυτή δεν είναι καλά σχεδιασμένη. Ακόμα, μια εμπεριστατωμένη αναθεώρηση έδειξε ότι οι χορτοφαγικές δίαιτες μπορούν να καλύψουν τις ανάγκες της εγκυμοσύνης και μάλιστα, να συμβάλουν στην υγεία της μητέρας και του βρέφους. Επιπλέον φάνηκε πως μια χορτοφαγική διατροφή συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο του θανάτου από ισχαιμικές καρδιακές παθήσεις.

Οι χορτοφάγοι εμφανίζονται επίσης να έχουν χαμηλότερα επίπεδα ‘κακής’ χοληστερόλης (LDL), χαμηλότερη πίεση αίματος και χαμηλότερα ποσοστά υπέρτασης και περιστατικών διαβήτη τύπου 2, από ότι οι μη χορτοφάγοι. Επιπλέον, οι χορτοφάγοι τείνουν να έχουν έναν χαμηλότερο δείκτη μάζας σώματος (ΒΜΙ) και χαμηλότερο ρίσκο εμφάνισης καρκίνου. Σε κάθε περίπτωση όμως, κρίνεται απαραίτητη η αξιολόγηση της διαιτητικής επάρκειας μιας χορτοφαγικής δίαιτας, ώστε αυτή να μην οδηγήσει σε βασικές ελλείψεις και αντίθετα αποτελέσματα.

Και, πέρα από αυτό, οι ειδικοί υγείας και διατροφής πρέπει να διαδραματίσουν βασικό ρόλο στην εκπαίδευση των χορτοφάγων για τις πηγές συγκεκριμένων θρεπτικών ουσιών, αγοράς και προετοιμασίας τροφίμων και διαιτητικών τροποποιήσεων για μια βέλτιστη χορτοφαγική διατροφή. Σύντομα θα ακολουθήσει κι άλλο αναλυτικό άρθρο για τις επιμέρους λεπτομέρειες, διατροφικές μεταβλητές, συνδυασμούς και τακτικές χορτοφαγικής διατροφής ώστε να εξασφαλιστούν όλα τα παραπάνω.

Ημερομηνία δημοσίευσης: 31 Δεκεμβρίου 2009
Γράφει: Πέτσιος Δημήτριος Msc, Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος
http://www.iatronet.gr/article.asp?art_id=10460(Ν)

Φυτικά Βασισμένη Διατροφή και Υγιής Μακροζωία I

ΕΛΛΕΙΨΕΙΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ, ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΘΕ ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥΣ ΠΟΛΕΜΟΥΣ

Οι Strom και Jensen παρατήρησαν ότι στη Νορβηγία μεταξύ 1938 και 1948 υπήρχε ισχυρή σχέση μεταξύ της καρδιαγγειακής θνησιμότητας και των μεταβολών στην πρόσληψη λίπους με τη μορφή βουτύρου, γάλακτος, τυριού και αυγών, με τις μεταβολές στη θνησιμότητα να υστερούν των διατροφικών μεταβολών κατά ένα έτος περίπου (Σχήμα 1). Μπορεί να συναχθεί από τα στοιχεία του Υπουργείου Προμηθειών που παραθέτουν οι Strom και Jensen ότι η διανομή με δελτίο εισήχθη ως αποτέλεσμα της πτώσης της διαθεσιμότητας των ζωικών τροφών, και ως εκ τούτου εισήχθη αφού είχε ήδη μειωθεί η πρόσληψη ζωικών τροφών.1

Σχήμα 1.
Θνησιμότητα από ασθένειες του κυκλοφορικού συστήματος, σε συνάρτηση με την ηλικία· κατανάλωση λίπους με τη μορφή βουτύρου, γάλακτος, τυριού και αυγών, Νορβηγία 1938-1948

Η σχέση μεταξύ των μεταβολών στην πρόσληψη ζωικών πρωτεϊνών και στην καρδιαγγειακή θνησιμότητα στη Νορβηγία κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου φαίνεται ξεκάθαρα και στον παρακάτω πίνακα της πρόσληψης μακροθρεπτικών συστατικών (Πίνακας 1), καθώς και στο γράφημα που απεικονίζει τα ποσοστά καρδιαγγειακής θνησιμότητας (Σχήμα 2).1,2

Πίνακας 1.
Πρόσληψη μακροθρεπτικών και μικροθρεπτικών συστατικών για άνδρες από 50 οικογένειες στο Όσλο, 1936-1945

Σχήμα 2.
Θνησιμότητα από νοσήματα του κυκλοφορικού, Νορβηγία 1927-1948

Το παρακάτω γράφημα δείχνει τη συσχέτιση μεταξύ της πρόσληψης ζωικής πρωτεΐνης και της θνησιμότητας από ασθένειες του κυκλοφορικού συστήματος.

Σχήμα 5.
Πρόσληψη ζωικής πρωτεΐνης και θνησιμότητα από ασθένειες του κυκλοφορικού από τις παρατεθείσες μελέτες

Οι Strom και Jensen παρείχαν επιπλέον στοιχεία που αποδεικνύουν ότι από πάνω από 15.000 εγχειρήσεις που πραγματοποιήθηκαν στη Νορβηγία, οι οποίες περιπλέκονταν από τον κίνδυνο θρόμβωσης, οι ίδιοι χειρουργοί διαπίστωσαν ότι η εμφάνιση αυτών των επιπλοκών μειώθηκε σημαντικά κατά τη διάρκεια της στέρησης τροφών πλούσιων σε ζωικά λίπη, ενώ στη συνέχεια αυξήθηκε ραγδαία μετά την επανέναρξη της πρόσληψης.3,4 Τα ευρήματα αυτά παρέχουν ισχυρά αποδεικτικά στοιχεία για την πραγματική βελτίωση της καρδιαγγειακής υγείας στη Νορβηγία κατά τη διάρκεια της στέρησης ζωικών τροφών. Στη Σουηδία, όπου η θνησιμότητα από λοιμώδη νοσήματα ουσιαστικά μειώθηκε κατά τη διάρκεια του πολέμου, υπήρξε πτώση ρεκόρ τόσο στη θνησιμότητα καρδιαγγειακές νόσους όσο και στη θνησιμότητα κάθε αιτιολογίας κατά τη διάρκεια των ετών του πολέμου, όταν μειώθηκε η πρόσληψη ζωικών τροφών (Σχήμα 6).2,5 Άλλοι ερευνητές παρατήρησαν επίσης μια εντυπωσιακή μείωση στην προχωρημένη αθηροσκλήρωση στη Φινλανδία και στη Δυτική Γερμανία κατά τη διάρκεια των περιόδων της στέρησης ζωικών τροφών, η οποία επέστρεψε κοντά στα προπολεμικά επίπεδα μετά την αύξηση της πρόσληψης.4,6

Σχήμα 6.
Ποσοστό ενέργειας από ζωικές τροφές και θνησιμότητα από αρτηριοσκλήρωση και κάθε αιτιολογία, Σουηδία 1940-1944

Αυτές οι παρατηρήσεις από τους Παγκόσμιους Πολέμους είναι απίθανο να είναι συμπτωματικές, δεδομένου ότι είναι σύμφωνες με τη σημαντική μείωση της χοληστερόλης ορού και της θνησιμότητας από καρδιαγγειακά νοσήματα και κάθε αιτιολογίας σε πρώην κομμουνιστικά κράτη της Ανατολικής Ευρώπης, που αρχίζει στις αρχές της δεκαετίας του 1990, όταν οι κομμουνιστικές επιδοτήσεις για κρέας και ζωικά λίπη καταργήθηκαν μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης (Σχήμα 7).7,8 Ομοίως, η σημαντική μείωση της χοληστερόλης ορού και της θνησιμότητας από καρδιαγγειακά νοσήματα και κάθε αιτιολογίας στην προ και πρώιμη περίοδο των στατίνων του δεύτερου μισού του αιώνα στις αναπτυγμένες χώρες σε όλη τη Δυτική Ευρώπη, τη Βόρεια Αμερική και την Αυστραλασία εξηγείται εν μέρει ως αποτέλεσμα των επιτυχών κυβερνητικών πολιτικών που έδωσαν έμφαση στις διατροφικές αλλαγές, ιδιαίτερα στη μειωμένη πρόσληψη κορεσμένου ζωικού λίπους. Ένα από τα καλύτερα παραδείγματα είναι η Φινλανδία που παρουσίασε την πιο ταχεία μείωση της στεφανιαίας θνησιμότητας στον κόσμο, η οποία κατά κύριο λόγο εξηγείται από τη σημαντική μείωση της χοληστερόλης ορού ως αποτέλεσμα της μεγάλης μείωσης του κορεσμένου ζωικού λίπους και της αύξησης της πρόσληψης φρούτων και λαχανικών (Σχήματα 8,9).9,10

Σχήμα 7.
Τάσεις στη θνησιμότητα από καρδιακή νόσο σε πρώην κομμουνιστικά και δυτικά έθνη σε άνδρες ηλικίας ≤ 64

Σχήμα 8.
Παρατηρούμενη και προβλεπόμενη μείωση της στεφανιαίας θνησιμότητας στους άνδρες στην Ανατολική Φινλανδία

Σχήμα 9.
Παρατηρούμενη και προβλεπόμενη μείωση της χοληστερόλης ορού με βάση τις διατροφικές αλλαγές σε Φινλανδούς άνδρες και γυναίκες χωρίς υπολιπιδαιμική αγωγή (1, PUFA· 2, διαιτητική χοληστερόλη· 3, SFA· 4, PUFA + διαιτητική χοληστερόλη + SFA· 5, PUFA + διαιτητική χοληστερόλη + SFA + trans λιπαρά οξέα· 6, παρατηρούμενη χοληστερόλη ορού)

Τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές παρέχουν περαιτέρω στοιχεία για αιτιώδη συνάφεια. Μια μετα-ανάλυση 395 δοκιμών ελεγχόμενης διατροφής διαπίστωσε ότι η διαιτητική χοληστερόλη και η ισοθερμιδική αντικατάσταση των σύνθετων υδατανθράκων και ακόρεστων λιπαρών με κορεσμένα λιπαρά αυξάνει την LDL και τη συνολική χοληστερόλη.11 Επιπλέον, μια μετα-ανάλυση 108 τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων δοκιμών διαφόρων ιατρικών και διαιτολογικών παρεμβάσεων τροποποίησης λιπιδίων διαπιστώθηκε ότι η μείωση της LDL χοληστερόλης μείωσε σημαντικά τον κίνδυνο στεφανιαίας νόσου και θνησιμότητας κάθε αιτιολογίας, ενώ η τροποποίηση της HDL ή των τριγλυκεριδίων δεν προσκόμισε κανένα σαφές όφελος μετά τον έλεγχο για την LDL χοληστερόλη.12

Dr. Caldwell Esselstyn και ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΑΙΤΙΑΣ ΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΝΟΣΟΥ (CAD)

Στη μελέτη του Dr. Esselstyn των ασθενών του με στεφανιαία νόσο, παρά το γεγονός ότι είχαν παρόμοιες μετρήσιμες ποσότητες της νόσου με τους άλλους 18 ασθενείς στη γραμμή βάσης, οι 6 μη συμμορφούμενοι ασθενείς είχαν 13 νέα καρδιακά επεισόδια εντός των πρώτων 12 χρόνων της μελέτης, παρά το γεγονός ότι λαμβάναν ακόμη συνήθη αγωγή. Από την άλλη πλευρά, οι 18 συμμορφούμενοι συμμετέχοντες δεν είχαν περαιτέρω καρδιακά επεισόδια, ενώ ήταν πλήρως συμμορφούμενοι, παρά το γεγονός ότι είχαν 48 επεισόδια κατά τη διάρκεια 8 ετών πριν από τη μελέτη, στα οποία λάμβαναν την καθιερωμένη αγωγή.13,14 Στη νεότερη δεκαετή μελέτη με πάνω από 200 ασθενείς, επαναλαμβανόμενα καρδιακά επεισόδια παρατηρήθηκαν μόνο στο 0,5% των συμμορφούμενων συμμετεχόντων, ποσοστό περίπου 40 φορές χαμηλότερο από άλλες διαιτητικές δοκιμές ή δοκιμές με στατίνες (Βίντεο 1).

Βίντεο 1. TEDxCambridge – O Caldwell Esselstyn για το πως να κάνουμε τις καρδιακές προσβολές παρελθόν

ΔΙΑΙΤΗΤΙΚΗ ΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΗ, ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΚΑΘΕ ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑΣ

Εκατοντάδες πειράματα σε πολλά διαφορετικά παμφάγα είδη, από τα οποία πιο σημαντικά είναι τα μη ανθρώπινα πρωτεύοντα, έδειξαν ότι η διαιτητική χοληστερόλη έχει δυσμενείς επιπτώσεις στα λιπίδια του αίματος και προκαλεί αθηρωματικές βλάβες.15 Πειράματα σε μη ανθρώπινα πρωτεύοντα έδειξαν ότι η πρόσληψη ακόμη και μικρών ποσοτήτων διαιτητικής χοληστερόλης τόσο χαμηλών όσο 43μg/kcal, ισοδύναμη με αυτήν που βρίσκεται μόνο στο ήμισυ ενός μικρού αυγού σε μια ανθρώπινη διατροφή 2000 kcal, επάγει αθηρωματικές βλάβες. Επιπλέον, δεν υπήρχε καμία ένδειξη για όριο στη διαιτητική χοληστερόλη σε σχέση με μια δυσμενή επίδραση επί των αρτηριών (Σχήματα 10, 11).16 [Κλικ εδώ για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη μελέτη 16]

Σχήμα 10.
Υποκλείδια αρτηρία από πιθήκο Rhesus που λαμβάνει συμπλήρωμα 43μg/kcal διαιτητικής χοληστερόλης. Η σουδανοφιλία (μαύρη περιοχή) είναι έντονη στην περιοχή σημαντικής πάχυνσης του έσω χιτώνα.

Σχήμα 11.
Μηριαία αρτηρία από πιθήκο Rhesus που λαμβάνει συμπλήρωμα 43μg/kcal διαιτητικής χοληστερόλης. Η ινώδης πάχυνση του έσω χιτώνα και η διατάραξη της εσωτερικής ελαστικής μεμβράνης διαφοροποιούν αυτή την αρτηρία από τα αιμοφόρα αγγεία ελέγχου των πιθήκων που λαμβάνουν συμπλήρωμα 0 διαιτητικής χοληστερόλης.

Αρκετές μεγάλες, μακρόπνοες προοπτικές μελέτες σε ανθρώπους διαπίστωσαν ότι η διαιτητική χοληστερόλη σχετίζεται με σημαντικά αυξημένο κίνδυνο θνησιμότητας κάθε αιτιολογίας και έχει αποδειχθεί επανειλημμένα σε μελέτες με διαβητικούς συμμετέχοντες ότι η πρόσληψη διαιτητικής χοληστερόλης και αυγών αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου και θνησιμότητας κάθε αιτιολογίας.17,18,19,20,21,22

ΠΡΩΤΕΙΝΙΚΟΣ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΥΓΙΗΣ ΜΑΚΡΟΖΩΙΑ

Στην πλειονότητα των μελετών σε αρουραίους, ιδιαίτερα εκείνων που δεν έχουν περιπλεχθεί από τη χορήγηση μεγάλων δόσεων καρκινογόνων, ο πρωτεϊνικός περιορισμός αύξησε σημαντικά τη μέγιστη διάρκεια ζωής. Για παράδειγμα, μια επανεξέταση κατέδειξε ότι στις 16 από τις 18 μελέτες ο πρωτεϊνικός περιορισμός αύξησε τη μέση μέγιστη διάρκεια ζωής κατά περίπου 20%, ανεξάρτητα από το θερμιδικό περιορισμό.23 Από την ίδια επανεξέταση, η αυξημένη πρόσληψη υδατανθράκων είτε έχει σχέση με καμία αλλαγή ή με αύξηση της μακροζωίας. Η σχέση μεταξύ πρωτεϊνικού περιορισμού και μακροζωίας έχει αποδοθεί κατά κύριο λόγο στον περιορισμό της μεθειονίνης, η οποία έχει αποδειχθεί ότι αυξάνει τόσο τη μέση όσο και τη μέγιστη διάρκεια ζωής στα τρωκτικά κατά μέσο όρο έως και 40%.23,24
Ο διαιτητικός περιορισμός της μεθειονίνης έχει επίσης δειχθεί ότι αναστέλλει και ακόμη και αναστρέφει την ανάπτυξη ανθρώπινων όγκων σε ζωικά μοντέλα και σε καλλιέργεια, αποδεικνύοντας ότι οι όγκοι είναι εξαρτώμενοι από την μεθειονίνη, αλλά είναι σχετικά καλά ανεκτός από τους φυσιολογικούς ιστούς.25 Μια επανεξέταση διαπίστωσε ότι το όφελος της αντικατάστασης της καζεΐνης με πρωτεΐνη σόγιας για την καταστολή του όγκου στο ζωικό μοντέλο εξηγείται εν μέρει από τη χαμηλότερη ποσότητα μεθειονίνης και εν μέρει από πολυάριθμες ευεργετικές φυτικές ενώσεις. Η ίδια επανεξέταση βρήκε ότι η καζεΐνη εξακολουθεί να είναι πολύ περισσότερο καρκινογόνος σε σύγκριση με την πρωτεΐνη σόγιας, ακόμη και όταν οι δίαιτες καζεΐνης και πρωτεΐνης σόγιας σχηματίστηκαν με ισοδύναμες ποσότητες του «περιοριστικού αμινοξέος» μεθειονίνη (Σχήμα 12).26

Σχήμα 12. Συνολικός αριθμός (Α) και συνολικό βάρος (Β) μαστικών όγκων σε αρουραίους, 25 εβδομάδες μετά την ένεση Ν-νιτροζομεθυλουρίας. Ομάδες Διατροφής:. Καζεΐνη, 20% καζεΐνη· SPI, 19% απομονωμένη πρωτεΐνη σόγιας· SPI + Met., 19% απομονωμένη πρωτεΐνη σόγιας σχεδιασμένη για να περιέχει ισοδύναμη ποσότητα μεθειονίνης με την ομάδα καζεΐνης

Σε σύγκριση με ολόκληρες φυτικές τροφές, τόσο το περιεχόμενο όσο και η βιοδιαθεσιμότητα της μεθειονίνης είναι σημαντικά υψηλότερα στις περισσότερες πλούσιες σε πρωτεΐνες ζωικές τροφές, με μικρή επικάλυψη.24 Συνεπώς, ο συνδυασμός πρωτεΐνης από ανεπεξέργαστες φυτικές τροφές έχει ως αποτέλεσμα μια ποιότητα επαρκή για να υποστηρίξει φυσιολογικό ιστό, αλλά όχι την ποιότητα που βρέθηκε σε ζωικές τροφές, η οποία προάγει τον καρκίνο και τον πρόωρο θάνατο. Αυτές οι μελέτες σε τρωκτικά είναι συνεπείς με έναν αριθμό προοπτικών μελετών σε ανθρώπους που διαπιστώθηκε ότι οι δίαιτες με υψηλότερη περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη και συχνά λίπος, κυρίως ζωικής προέλευσης, σε βάρος της φυτικής πρωτεΐνης ή των υδατανθράκων συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο θνησιμότητας κάθε αιτιολογίας.27,28,29,30
Ακόμη και υπό την παρουσία χαμηλότερων ποσοτήτων αφλατοξινών, η υψηλότερη σε σύγκριση με χαμηλότερη πρόσληψη καζεΐνης προωθεί την ανάπτυξη όγκου.31 Σε μελέτες σε μη ανθρώπινα πρωτεύοντα, σε σύγκριση με την καζεΐνη, η πρωτεΐνη σόγιας όχι μόνο οδηγεί σε γενετικές αλλαγές που συσχετίζονται με μειωμένο κίνδυνο καρκίνου, αλλά επίσης και σε βελτιώσεις στο σωματικό βάρος, στην ευαισθησία στην ινσουλίνη, στο προφίλ των λιπιδίων και ακόμη μειώνει τις αθηρωματικές πλάκες κατά μέσο όρο έως και 90% (Σχήμα 13).32,33,34,35

Σχήμα 13.
α, Το ποσοστό κάθε ομάδας πιθήκων Cynomolgus σε CAA πλάκες, που ορίζονται ως πάχος έσω χιτώνα μεγαλύτερο από το ήμισυ του μέσου πάχους. b, Μέσο μέγεθος βλάβης για τους πιθήκους με αθηρωματικές πλάκες. Soy (-), πρωτεΐνη σόγιας της οποίας τα περισσότερα φυτοοιστρογόνα έχουν εξαχθεί. Soy (+), πρωτεΐνη σόγιας με φυτοοιστρογόνα.

Μια σειρά από τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές έχουν αποδείξει τις βλαβερές συνέπειες της ζωικής πρωτεΐνης σε ανθρώπινους καρκίνους. Για παράδειγμα, μια τυχαιοποιημένη, ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο δοκιμή διαπίστωσε ότι μεταξύ ανδρών που διέτρεχαν υψηλό κίνδυνο, εκείνοι που λάμβαναν συμπλήρωμα με πρωτεΐνη γάλακτος ήταν πάνω από έξι φορές πιθανότερο να αναπτύξουν καρκίνο του προστάτη σε σύγκριση με τους άνδρες που λάμβαναν συμπλήρωμα με πρωτεΐνη σόγιας.36  Επίσης, ένας αριθμός δοκιμών στενά ελεγχόμενης διατροφής με ανθρώπινους συμμετέχοντες έχουν αποδείξει ότι ο αιμικός σίδηρος από το πρωτεΐνικό τμήμα του κρέατος αυξάνει την παραγωγή των NOCs (Ν-νιτρωδο ενώσεις) στον πεπτικό σωλήνα σε συγκεντρώσεις παρόμοιες με εκείνες που βρίσκονται στον καπνό του τσιγάρου, από τις οποίες οι περισσότερες είναι καρκινικές.37,38 Επιπλέον, μια ελεγχόμενη δοκιμή σίτισης διαπίστωσε ότι οι NOCs που προκύπτουν από τον αιμικό σίδηρο στο κρέας σχηματίζουν ενώσεις προσθήκης DNA στον ανθρώπινο πεπτικό σωλήνα, και οι ενώσεις προσθήκης DNA είναι ένας καθιερωμένος δείκτης καρκίνου.39 Αυτά τα ευρήματα είναι συνεπή με πρόσφατες μετα-αναλύσεις προοπτικών μελετών που βρήκαν ότι η πρόσληψη τόσο νωπού κόκκινου κρέατος όσο και αίμης από κρέας συνδέεται με σημαντικά αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου.37,40  Με βάση εν μέρει αυτές τις γραμμές στοιχείων, το 2011 η ομάδα εμπειρογνωμόνων από το World Cancer Research Fund αξιολόγησε 749 δημοσιεύσεις για τον καρκίνο του παχέος εντέρου και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν πειστικές αποδείξεις ότι το νωπό και μεταποιημένο κόκκινο κρέας αποτελεί αιτία του καρκίνου του παχέος εντέρου.41 Επιπλέον, μια πιο πρόσφατη προοπτική μελέτη με πάνω από 2,24 εκατομμύρια άντρες και γυναίκες βρήκε ότι σε σύγκριση με τους συμμετέχοντες που κατανάλωναν λιγότερο από 1 μερίδα την εβδομάδα, η κατανάλωση 2 ή περισσότερων μερίδων κρέατος αύξανε σημαντικά τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου.42

Η ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΚΙΝΑΣ

Στη Μελέτη της Κίνας η πρόσληψη ζωικής πρωτεΐνης ήταν πολύ στενά συνδεδεμένη με πολλούς ευνοϊκούς κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες, με το εισόδημα των νοικοκυριών να εξηγεί μεταξύ 60% και 80% της διακύμανσης της πρόσληψης μεταξύ των κομητειών. Η πρόσληψη ζωικών τροφών συσχετιζόταν επίσης με άλλους ευνοϊκούς κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης σε γιατρούς και νοσοκομεία για προγεννητική διαβούλευση και γεννήσεις παιδιών, του εμβολιασμού  της αποφυγής της πείνας, της ιδιοκτησία ψυγείου, τουαλέτας και της ικανότητα διαβάσματος, πολλοί από τους οποίους συνδέονταν σε κάποιο βαθμό με χαμηλότερο κίνδυνο θνησιμότητας.43 Μεταξύ του νεότερου πληθυσμού που εξετάστηκε στη Μελέτη της Κίνας ΙΙ, η πρόσληψη ζωικών τροφών ήταν σημαντικός προγνωστικός παράγοντας αυξημένου κινδύνου, και οι φυτικές τροφές μειωμένου κινδύνου θνησιμότητας κάθε αιτιολογίας, παρά το γεγονός ότι η σημαντική αντίστροφη σχέση μεταξύ της θνησιμότητας και του εισοδήματος των νοικοκυριών θα μεροληπτούσε αυτά τα αποτελέσματα προς την αντίθετη κατεύθυνση (Πίνακες 2, 3).43 Αυτό μοιάζει με τις παρατηρήσεις του Dr. Campbell στις Φιλιππίνες, όπου τα παιδιά από τις πλουσιότερες οικογένειες που κατανάλωναν διατροφή πλούσια σε ζωικές τροφές είχαν περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν καρκίνο του ήπατος.31 

Πίνακας 2.
Σημαντικοί προγνωστικοί παράγοντες της συνολικής θνησιμότητας στα πρώτα στοιχεία από τη Μελέτη της Κίνας ΙΙ, ηλικίες 0-4

Πίνακας 3.
Σημαντικοί προγνωστικοί παράγοντες της συνολικής θνησιμότητας στα πρώτα στοιχεία από τη Μελέτη της Κίνας ΙΙ, ηλικίες 5-14

Προοπτικές μελέτες που έλεγξαν για κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες διαπίστωσαν ότι οι φυτικά βασισμένες διατροφικές συνήθειες σχετίζονται με μειωμένο κίνδυνο θνησιμότητας κάθε αιτιολογίας.27,44,45,46 Επιπλέον, έχει καθιερωθεί από στοιχεία από πάνω από 100 τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές ότι η μείωση της LDL χοληστερόλης μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο θνησιμότητας κάθε αιτιολογίας, ακόμα και σε άτομα που έχουν ήδη πολύ χαμηλές συγκεντρώσεις της LDL χοληστερόλης, παρόμοιες με αυτή που παρατηρήθηκαν στην αγροτική Κίνα.12,47 Η συντριπτική πλειοψηφία της απότομης αύξησης της θνησιμότητας λόγω στεφανιαίας νόσου στο Πεκίνο μεταξύ του 1984 και του 1999 έχει αποδοθεί στη σημαντική αύξηση της χοληστερόλης ορού, η οποία οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην πενταπλάσια αύξηση στην πρόσληψη κόκκινου κρέατος και αυγών, καθώς και στη μείωση της πρόσληψης φρούτων και λαχανικών. Χωρίς βελτιώσεις στις ιατρικές παρεμβάσεις η αύξηση των θανάτων θα ήταν σημαντικά υψηλότερη.48
Η ζωική πρωτεΐνη συσχετιζόταν με αυξημένα κυκλοφορούντα οιστρογόνα στη Μελέτη της Κίνας και έχει συσχετιστεί με υψηλότερο κίνδυνο πρώιμης εμμηναρχής σε πολυάριθμες μελέτες που περιελάμβαναν μία κοόρτη κοριτσιών που γεννήθηκαν κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1930 και του 1940, πριν από την ευρεία κατανάλωση «ζώων με ορμόνες».31,49,50,51

Επιπλέον, η ομάδα εμπειρογνωμόνων από το World Cancer Research Fund κατέληξε στο συμπέρασμα, το 2011, ότι υπάρχουν πειστικά στοιχεία ότι οι φυτικές ίνες προστατεύουν από τον καρκίνο του παχέος εντέρου, κάτι που είναι σύμφωνο με τα ευρήματα από τη Μελέτη της Κίνας.41
Πολλά από τα ευρήματα ο Δρ Campbell σε σχέση με τη φυτικά βασισμένη διατροφή και τον κίνδυνο χρόνιων ασθενειών στην Κίνα συνάδουν με πολύ παλαιότερες μελέτες από την Κίνα και τον υπόλοιπο κόσμο. Για παράδειγμα, ο Williams επανεξέτασε την ιατρική βιβλιογραφία και τις τεκμηριώσεις για τον καρκίνο από όλο τον κόσμο το 1908, πολύ πριν την ευρεία χρήση των εντατικών γεωργικών πρακτικών, βρίσκοντας ισχυρά στοιχεία για συσχέτιση μεταξύ φυτικά βασισμένων διατροφικών συνηθειών, εξαιρετικής μακροζωίας και πολύ χαμηλών ποσοστών καρκίνου. Ο Williams τεκμηρίωσε επίσης ότι σε σύγκριση με τις λιγότερο εύπορες περιοχές της Ασίας, που επιβίωναν με φυτικά βασισμένη διατροφή, ο καρκίνος ήταν σχετικά συχνός στις εύπορες περιοχές της Κίνας που μπορούσαν να αντέξουν οικονομικά ζωικές τροφές σε συχνή βάση. Επιβεβαίωσε ότι:53

…ο καρκίνος είναι σχετικά ασυνήθιστος σε εκείνα τα μέρη της Κίνας όπου το μεγαλύτερο μέρος των ανθρώπων ακολουθούν σχεδόν αποκλειστικά φυτοφαγική διατροφή, όντας πολύ φτωχοί για να αγοράσουν οποιαδήποτε από τις διάφορες τροφές σάρκας που χρησιμοποιούνται για μαγειρικούς σκοπούς.

Σύμφωνα με τα ευρήματα του Williams για τον καρκίνο, ο Snapper διαπίστωσε ένα παρόμοιο φαινόμενο για την αγγειακή νόσο. Επιβεβαίωσε ότι:54

Το 1940, επιβεβαίωσα τα αποτελέσματα του De Langen… με την παρατήρηση ότι στη Βόρεια Κίνα, η στεφανιαία νόσος, οι χολόλιθοι χοληστερόλης και η θρόμβωση ήταν σχεδόν ανύπαρκτα μεταξύ των φτωχότερων τάξεων. Ακολουθούσαν διατροφή δημητριακών-λαχανικών αποτελούμενη από ψωμί ψημένο από κίτρινο καλαμπόκι, κεχρί, αλεύρι σόγιας και λαχανικά σοταρισμένα σε φυστικέλαιο και σησαμέλαιο. Δεδομένου ότι η χοληστερόλη είναι παρούσα μόνο στα ζωικά τρόφιμα, η περιεκτικότητά τους σε χοληστερόλη ορού ήταν συχνά στην περιοχή των 100 mg. Τα ευρήματα αυτά παραλληλίζονται με την παρατήρηση του De Langen ότι η στεφανιαία νόσος ήταν συχνή μεταξύ των Κινέζων που είχαν μεταναστεύσει στις Ολλανδικές Ανατολικές Ινδίες και ακολουθούσαν την υψηλή σε λιπαρά διατροφή των Ευρωπαίων άποικων.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Η αδιαφορία για την πλειονότητα των στοιχείων που ευνοούν μια φυτικά βασισμένη διατροφή, χαμηλή σε κορεσμένα λιπαρά, η οποία συνιστάται από σχεδόν κάθε σεβαστή υγειονομική αρχή σε όλο τον κόσμο μπορεί να οδηγήσει σε παράλογες συνέπειες και μια χαμένη ευκαιρία για υγιή μακροζωία.
Πηγή:  http://farfighter.wordpress.com/http://farfighter.wordpress.com/2013/05/06/%CF%86%CF%85%CF%84%CE%BF%CF%86%CE%B1%CE%B3%CE%B9%CE%BA%CE%AE-%CE%B4%CE%B9%CE%B1%CF%84%CF%81%CE%BF%CF%86%CE%AE-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CF%85%CE%B3%CE%B9%CE%AE%CF%82-%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CF%81%CE%BF%CE%B6/

Το κρέας υπεύθυνο για πολλές μορφές καρκίνου και καρδιοπάθειες

Έρευνα – Επιμέλεια: Ανένταχτος

Όλο και περισσότερες έρευνες βλέπουν το φως της δημοσιότητας τα τελευταία χρόνια, οι οποίες συσχετίζουν την κατανάλωση κρέατος με μια μεγάλη ποικιλία προβλημάτων υγείας, όπως  διάφορες μορφές καρκίνου και ασθένειες τις καρδιάς, μέχρι και με αλλοιώσεις του ανθρώπινου DNA, προκαλώντας κληρονομικά προβλήματα.
Τα κύρια συστατικά που περιέχονται στο κρέας και είναι υπεύθυνα για τυχών διαταραχές στη υγεία μας είναι τα εξής:

• Τοξίνες αποσύνθεσης και συντήρηση

Ως γνωστόν βάσει των φυσικών νόμων, μετά τον θάνατο ξεκινάει ακαριαία η διαδικασία αποσύνθεσης της σάρκας, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται επικίνδυνες τοξίνες, όπως η πτωμαΐνη. Πρόκειται για μια διαδικασία μη αναστρέψιμη, και οι μόνοι τρόποι καθυστέρησης (στο βαθμό που αυτό είναι δυνατό) είναι η ψύξη του κρέατος, η οποία τις περισσότερες φορές κρίνεται ανεπαρκής, και οι κτηνοτρόφοι καταφεύγουν συνήθως στη χρήση χημικών, τα οποία επίσης βοηθούν στη διατήρηση του κόκκινου χρώματος της αποσυντιθέμενης σάρκας.
Ακόμα και στις περιπτώσεις που η συντήρηση του κρέατος έχει γίνει μόνο με υγιεινούς τρόπους (π.χ. ψύξη στους -18°C έως -28°C), η σήψη της σάρκας ξεκινά πάλι μετά την έξοδό της από το ψυγείο, και κατά την διάρκεια του ταξιδιού της στο γαστρεντερικό μας σύστημα.

• Νιτρώδεις ενώσεις και καταστροφή του ανθρώπινου DNA

Έρευνα που δημοσιεύθηκε στη βρετανική εφημερίδα The Guardian συνδέει άμεσα την κατανάλωση κόκκινου κρέατος με αλλοίωση και καταστροφή του ανθρώπινου DNA, λόγω των νιτρωδών ενώσεων (N-nitroso compounds – NOC) που βρίσκονται σε αυτό. Και το DNA μας είναι αυτό που κληροδοτούν τα παιδιά μας. Αυτό μπορεί να δώσει μία πιθανότατη εξήγηση για το πως παιδιά πολύ μικρής ηλικίας, ακόμη και βρέφη, παρουσιάζουν βαρύτατες δυσλειτουργίες και ασθένειες.

• Πρωτεΐνες ζωικής προέλευσης

Επικρατέστερη είναι η άποψη πως ένα διαιτολόγιο πλούσιο σε ζωικές πρωτεΐνες, και φτωχό σε φυτικές ίνες (όσπρια-φρούτα-λαχανικά) αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου στο παχύ έντερο.

• Αμίνες και υδρογονάνθρακες

Σε σχέση με τον καρκίνο, το κρέας είναι πηγή αρκετών καρκινογόνων, όπως των ετεροκυκλικών αμινών και των πολυκλυκλικών αρωματικών υδρογονανθράκων (τα οποία αναπτύσσονται όταν μαγειρεύουμε το κρέας σε υψηλές θερμοκρασίες).

• Κεκορεσμένο λίπος

Tο κόκκινο κρέας είναι η κυριότερη πηγή κεκορεσμένου λίπους, το οποίο έχει συσχετισθεί με τους καρκίνους του μαστού και του παχέος εντέρου.  Αυτό είναι κυρίως που δεν αγαπά και η καρδιά στο κόκκινο κρέας. Το κορεσμένο λίπος αποτελεί τον σπουδαιότερο παράγοντα αύξησης της χοληστερόλης στο αίμα και ιδιαίτερα της κακής μορφής (της LDL). Το κορεσμένο λίπος πρέπει να είναι όσο το δυνατόν λιγότερο στη διατροφή μας, γιατί σε μεγάλη ποσότητα κλείνει τις αρτηρίες της καρδιάς. Το καθημερινό διαιτολόγιό σας δεν πρέπει να περιέχει λιγότερα από 25 γραμμάρια κορεσμένου λίπους.

• Βακτήρια

Clostridium pertringens: Είναι παθογόνο βακτήρια που σχετίζεται με γεύματα τα οποία περιέχουν κρέατα και σάλτσες. H παρουσία του οφείλεται σε ακατάλληλο θερμοκρασιακό χειρισμό τους, όπως είναι η αργή ψύξη (δηλαδή η παραμονή επί μακρόν σε σχετικά χαμηλή θερμοκρασία) και η ατελής επαναθέρμανσή τους. Προκαλεί λοίμωξη που οφείλεται στην παραγωγή τοξίνης στον γαστρεντερικό σωλήνα του ανθρώπου.
Σαλμονέλα: Αποτελούν το συχνότερο αίτιο τροφογενών λοιμώξεων, με συχνότητα η οποία τα τελευταία χρόνια αυξάνεται συνεχώς. Βρίσκονται σε διάφορα τρόφιμα, όπως νωπά κρέατα, πουλερικά, ιχθυηρά (οστρακοειδή που αλιεύονται σε μολυσμένες θάλασσες), αβγά, γάλα και γαλακτοκομικά προϊόντα, χοιρινό κ.ά.
Escherichia coli: Ανήκει στα εντεροβακτηριοειδή και ανευρίσκεται συχνότερα σε νωπά τρόφιμα ζωικής προέλευσης (γάλα, κόκκινα κρέατα, πουλερικά) ή σε ατελώς επεξεργασμένα τρόφιμα. Η εντεροτοξικογόνος Ε. coli προκαλεί συμπτώματα των οποίων η σοβαρότητα εξαρτάται από τις παραγόμενες τοξίνες. Η εμφάνιση των συμπτωμάτων είναι αιφνίδια και οξεία με κύριο χαρακτηριστικό την υδαρή διάρροια η οποία συνοδεύεται από έμετο και επιγάστριο άλγος.
Λιστέρια (Lίsteria monocytogenes): Βακτηρίδιο που συνηθέστερα βρίσκεται σε νωπά και κατεψυγμένα κρέατα και πουλερικά, μη παστεριωμένα γαλακτοκομικά ή προϊόντα που υφίστανται ωρίμανση (μαλακά τυριά, παγωτά, νωπό γάλα, κρέμα, βούτυρο) αλλά και σε ωμά λαχανικά (λάχανο, μαρούλι), ιχθυηρά κ.ά. Η λιστερίωση είναι η λοίμωξη που προκαλεί στους μεν (ανοσολογικά) υγιείς ενηλίκους συμπτώματα από το γαστρεντερικό σύστημα, στους δε ανοσοκατεσταλμένους, στους ηλικιωμένους και στα μικρά παιδιά σηψαιμία, μηνιγγίτιδα, εγκεφαλίτιδα και γενικά απειλεί επικίνδυνα τη ζωή τους.
Staphylococcιιs aureus: Η σταφυλοκοκκική τροφική δηλητηρίαση είναι λοίμωξη που οφείλεται στον παθογόνο μικροοργανισμό stαρhylοcοccυs aureus, ο οποίος απoτελεί μεγάλο πρόβλημα της κτηνοτροφίας και της βιομηχανίας τροφίμων ζωικής προέλευσης. Τα τρόφιμα που συχνότερα ενοχοποιούνται για αυτή την τροφική δηλητηρίαση είναι το κρέας και τα κρεατοσκευάσματα, τα πουλερικά και τα αβγά, το γάλα και τα γαλακτοκομικά, σάντουιτς με γέμιση κοτόπουλου, γαλοπούλας, τόνου κ.ά.

• Παράσιτα

Τα παράσιτα αποτελούν σημαντικό βιολογικό παράγοντα ο οποίος προκαλεί τροφικές λοιμώξεις. 0ι τροφογενείς παρασιτώσεις με εξαίρεση την τοξοπλάσμωση (που οφείλεται σε πρωτόζωο) προκαλούνται από έλμινθες. Τα ωμά ή ατελώς ψημένα τρόφιμα αποτελούν πολύ καλό μέσο μετάδοσης των ελμινθιάσεων. Συνήθως πιο φορτωμένα με έλμινθες είναι τα τρόφιμα ζωικής προέλευσης, ενώ στις ανεπτυγμένες χώρες οι τροφογενείς ελμινθιάσεις οφείλονται στις ιδιαίτερες διαιτητικές συνήθειες (π.χ. προτίμηση των Γάλλων και των Αγγλοσαξόνων στα ωμά ή μισοψημένα κρέατα, προτίμηση των Σκανδιναβών στα ωμά μαριναρισμένα ψάρια, προτίμηση των Γιαπωνέζων στο σούστ). 0ι ελμινθιάσεις συνήθως σχετίζονται με κατανάλωση κρέατος παραγωγικών ζώων (βόειο, χοιρινό, αρνίσιο, ιχθύων). Αναλυτικά:
Trichinella spiralis: Παρασιτεί στο μυϊκό σύστημα διαφόρων κατοικιδίων ή άγριων ζώων, κυρίως δε του χοίρου, και προσβάλλει τον άνθρωπο προκαλώντας παρασιτική νόσο που είναι γνωστή ως τριχίνωση ή τριχινέλωση. Μεταδίδεται στον άνθρωπο αποκλειστικά τροφογενώς και κυρίως με το χοιρινό κρέας (φρέσκα χοιρινά λουκάνικα αλλά και τα αποξηραμένα ή καπνιστά λουκάνικα) και σπανιότερα με κρέας άλλων ειδών. Οι χοίροι μολύνονται όταν χρησιμοποιούνται για τη διατροφή τους απορριπτόμενα τεμάχια κρέατος ή απορρίμματα.
Τοξόπλασμα: Ο άνθρωπος μολύνεται κυρίως είτε από την κατανάλωση ατελώς ψημένου ή ωμού κρέατος ζώου μολυσμένου με τοξόπλασμα (ή λαχανικών μολυσμένων με κόπρανα γάτας – επίκτητη τοξοπλάσμωση) είτε κατά την εμβρυϊκή ζωή όταν η μητέρα μολυνθεί στο πρώτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης με τοξόπλασμα (συγγενής τoξοπλάσμωση). Η συγγενής τοξοπλάσμωση μπορεί να προκαλέσει μόνιμες βλάβες του εμβρύου (ασβεστοποιήσεις στον εγκέφαλο, χοριοαμφιβληστροειδίτιδα, ηπατοσπληνομεγαλία, ηπατική ανεπάρκεια, υδροκεφαλία, μικροκεφαλία και ψυχοκινητικές διαταραχές). Τα μισοψημένα κρατικά είναι πολύ επικίνδυνα, γι” αυτό ιδίως στις εγκύους προτείνεται να μην καταναλώνουν ωμά ή ατελώς ψημένα κρέατα.

• Κατάλοιπα

Τα κατάλοιπα αποτελούν εν δυνάμει κίνδυνο για τον άνθρωπο.
Είναι ό,τι μένει στο κρέας από φάρμακα που χορηγήθηκαν άμεσα στα ζώα (είτε για θεραπεία είτε για πρόληψη ασθενειών είτε παρανόμως ως αυξητικοί παράγοντες) ή έλαβαν έμμεσα τα ζώα (όταν βοσκούν στους αγρούς ή όταν τρώνε τροφές, δημητριακά ή καρπούς επιβαρημένα με φυτοφάρμακα και βιοκτόνα).
Αντιβιοτικά: Μεγάλη ποικιλία αντιβιοτικών χρησιμοποιείται για θεραπευτικούς, προληπτικούς και αυξητικούς σκοπούς στην εκτροφή των παραγωγικών ζώων. Υπολογίζεται ότι η συνολική ποσότητα των αντιβιοτικών ουσιών που χρησιμοποιούνται ως αυξητικοί παράγοντες είναι τέσσερις-πέντε φορές μεγαλύτερη από εκείνη που χρησιμοποιείται για θεραπευτικούς σκοπούς στον άνθρωπο!
Ορμόνες: Η χρήση της βόειας σωματοτρόπου ορμόνης (BST) – ανακαλύφθηκε το 1930 και είναι μια πρωτεϊνικής φύσεως ορμόνη που παράγεται από το πρόσθιο τμήμα της υπόφυσης – στα βοοειδή έχει άμεσες επιδράσεις στον μεταβολισμό και στην παραγωγή γάλακτος. Γι” αυτό άρχισε η χορήγηση ενέσιμης BST στα βοοειδή για την αύξηση της γαλακτοπαραγωγής και του σωματικού βάρους. Το μεγάλο ερώτημα αφορά την IGF-1 (αυξητικός παράγοντας) και τον ρόλο της στην καρκινογένεση.
Διοξίνες πολυχλωριωμένα διφαινύλια (PCBs): Ανήκουν στις πλέον τοξικές χημικές ουσίες, παράγονται κατά την καύση χλωριωμένων ενώσεων με υδρογονάνθρακες και ουσιαστικά αποτελούν υποπροϊόντα της βιομηχανίας παραγωγής χημικών ουσιών. Είναι περιβαλλοντικοί ρυπαντές και έτσι εύκολα εισέρχονται στην τροφική αλυσίδα. Ανιχνεύονται κυρίως σε τρόφιμα ζωικής προέλευσης, συσσωρεύονται στον λιπώδη ιστό των παραγωγικών ζώων και των ιχθυηρών, ενώ περνούν στον άνθρωπο με την κατανάλωση αυτών των τροφίμων. Οι διοξίνες και ιδιαίτερα το ισομερές TCDD είναι ισχυρότατα δηλητήρια με πολλαπλές τοξικές επιδράσεις στον μεταβολισμό, με σίγουρη καρκινογόνο δράση στα πειραματόζωα και πιθανότατα καρκινογόνα για τον άνθρωπο (Εθνικό Ινστιτούτο Περιβαλλοντικής Ασφάλειας και Υγείας των ΗΠΑ).
Καρκίνος του εντέρου
Από τα πιο διαδεδομένα είδη καρκίνου. Στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων, είναι αποτρέψιμος, καθώς οφείλεται κατά 80% στις διατροφικές μας συνήθειες. Στη Βρετανία, 35.000 άτομα το χρόνο προσβάλλονται από καρκίνο του εντέρου, ενώ 16.000 από αυτά χάνουν τη μάχη με τη ζωή.

Μπορούμε να ζήσουμε χωρίς κρέας;

«Φυσικά», λέει ο Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος κ. Αναστάσιος Παπαλαζάρου, σε συνέντευξή του στο GOLDENMAG. 

«Λόγω της ειδικότητάς μου γνωρίζω ότι ο άνθρωπος μπορεί να ζήσει αν δεν τρώει κρέας, χωρίς να εμφανίζει κάποια έλλειψη σε θρεπτικά συστατικά, αρκεί τα διαιτολόγιό του να είναι καλά σχεδιασμένο. Φτάνει να κάνει τους σωστούς συνδυασμούς και η διατροφή του να είναι πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, όσπρια, δημητριακά και ξηρούς καρπούς».

Έρευνα – Επιμέλεια: Ανένταχτος


Πηγές
GOLDENMAG – Σίγουρα θα ξαναφάς κρέας;
ΤΟ ΒΗΜΑ – Λιγότερο κρέας, περισσότερη ζωή
ΤΟ ΒΗΜΑ – Τα επεξεργασμένα κρέατα «είναι τα χειρότερα για την ανθρώπινη υγεία»
ΤΑ ΝΕΑ – Καρδιοπάθεια και καρκίνος από το πολύ κρέας
ΤΑ ΝΕΑ – Το ξεροψημένο κρέας ένοχο για καρκίνο
ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ – Το κόκκινο κρέας, υπεύθυνο για καρκίνο εντέρου
NEWS247 – Λιγότερο κόκκινο κρέας, λιγότερος καρκίνος
IN.GR – Zωικές πρωτεΐνες και λιπαρά αυξάνουν τον κίνδυνο καρκίνου του ενδομητρίου
ECONEWS – Για καρκίνο στο πάγκρεας ενοχοποιείται το επεξεργασμένο κρέας
BeSTRONG.org Η κατανάλωση βοδινού και χοιρινού κρέατος αυξάνει τον κίνδυνο για καρκίνο του παχέος εντέρου και του προστάτη
IN CARDIOLOGY – Κρέας
IATRICA – Καρκίνος του Παχέος Εντέρου
VITA – Καρκινογόνο το καλοψημένο κρέας
ΙΑΤΡΟΝΕΤ – Το κόκκινο κρέας σχετίζεται με καρκίνο στομάχου και οισοφάγου
ΙΑΤΡΟΝΕΤ – Το κρέας αυξάνει τον κίνδυνο και για καρκίνο στον πνεύμονα
NEWSBOMB – Ένοχο το ζαμπόν για καρκίνο του εντέρου
E-HOSPITAL – Η μειωμένη κατανάλωση κόκκινου κρέατος περιορίζει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου
HEALTHVIEW – Διατροφή και καρκίνος: Κακές διατροφικές συνήθειες που αυξάνουν τον κίνδυνο για καρκίνο
MEDLOOK – Κόκκινο κρέας, αλλαντικά, ψάρι και καρκίνος
MEDLOOK – Το κρέας και ο καρκίνος
MEDLOOK – Κόκκινο κρέας και εγκεφαλικό επεισόδιο, έμφραγμα εγκεφάλου
YGEIAONLINE – Λιγότερο κόκκινο κρέας για αποφυγή καρκίνου

YGEIAONLINE – Η κατανάλωση κόκκινου και κατεργασμένου κρέατος συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο θανάτου

Κίνδυνος καρκίνου του νεφρού από το κρέας
Μάστιγα ο καρκίνος του κόκκινου κρέατος

GUARDIAN – DNA damage from eating red meat linked to cancer
DAILY MAIL – So how much red meat CAN we eat? Latest warning suggests too much will cause cancer
BBC – Health advice: Eat less red meat to reduce cancer risk
REUTERS – Red meat linked to esophageal, stomach cancer risks
WASHINGTON POST – Breast Cancer Risk Linked To Red Meat
MEDICAL NEWS TODAY – Cut Down On Red Meat And Processed Meat To Reduce Cancer Risk

Πηγή: http://www.otyposnews.gr/archives/12056#ixzz2Nw4NEgF4